RET (Rationeel Emotieve Therapie)

Cognitieve herstructureringen zijn bij een effectieve therapie onontbeerlijk. De oudste therapievorm die zich bezighoudt met cognitieve herstructurering, is RET (Rationeel-Emotieve Therapie). Toen Albert Ellis in ‘63 zijn RET-visie publiceerde, reageerde hij daarmee vooral op de mechanistische, reductionistische mensvisie van de toen oppermachtige gedragstherapeuten. Deze laatsten zagen de mens in de eerste plaats als een stimulus-respons mechanisme, een soort ingewikkeld Pavlov-hondje. Ellis daarentegen beziet de mens als een denkend, oordelend en filosoferend wezen. In zijn model vloeien emoties voort uit het denken. Neurotisch gedrag wordt onderhouden door irrationele zelfverbalisaties, die resulteren in negatieve emotionele effecten en daaruit voortvloeiende gedragsdysfuncties. Het centrale thema van RET is: dat de mens zowel een uniek rationeel als een uniek irrationeel wezen is dat zijn emotionele en geestelijke moeilijkheden grotendeels voortspruiten uit zijn onlogisch denken dat hij zichzelf van zijn psychische problemen kan bevrijden door te leren het rationele denken te maximaliseren en het irrationele denken te minimaliseren Ellis: Een menselijk wezen kan net als een dier beloond of bestraft worden door zijn sensaties en kan bijgevolg ook conclusies trekken over het benaderen of vermijden van zekere situaties. Maar de mens zit ingewikkelder in elkaar: hij kan bovendien beloond of bestraft worden door zijn eigen denken (autosuggestie, irrationele aannames) of dat van anderen (suggestie, indoctrinatie). Deze aannames beïnvloeden op hun beurt de waarneming zelf (Ellis spreekt van een irrationele bril), zodat de vicieuze cirkel rond is: origineel foutieve interpretaties verharden tot eeuwige waarheden/self-fulfilling prophecies/geloofsstructuren. Ellis: Het zijn niet zozeer de feiten uit het verleden die het huidige gedrag negatief beïnvloeden, maar met name de persoonlijke interpretaties ervan, die men voortdurend op het heden blijft betrekken. Epictetus drukte dezelfde gedachte in de eerste eeuw na Christus als volgt uit: Mensen worden niet door dingen in verwarring gebracht, maar door de wijze waarop ze deze bezien.